Sportveldonderhoud op topniveau

Op 29 april 2010 hielden wij een demodag 'sportveldonderhoud op topniveau' op de terreinen van KVC Westerlo. Hier nodigden wij mensen uit de groensector, verantwoordelijken voor het onderhoud van de terreinen van voetbalclubs uit 1ste en tweede klasse en de pers, uit. Hieronder kan u het verslag lezen dat verscheen in "Landbouwleven". Ook in Groenmagazine verscheen er een verslag dat u hier kan lezen.

Demonstratiedag toplaagverbetering

Eind april streek een internationale demotour, die reeds zeven weken door Europa trok, neer op het voetbalveld van Westerlo voor het geven van een demonstratie 'Sportveldonderhoud op topniveau'. De themadag werd mee georganiseerd door de firma's Van Dyck Marcel, De Ceuster en de VGR-groep. 

Vooruitstrevende technieken en machines waarmee in korte tijd een verbetering van de toplaag van een sportveld kan worden bereikt werden gedemonstreerd. Op het sportcomplex van KVC Westerlo werd een voetbalveld gerenoveerd en klaargemaakt voor volgend seizoen. Grote voetbalclubs uit de (inter)nationale competitie gebruiken frequent deze technieken. Diverse machines werden gedemonstreerd of tentoongesteld tijdens de demodag, waarbij de opmerking werd gemaakt dat iedere machine op zich al kan zorgen voor een verbetering van het sportveld. Het grootste probleem waarmee deze velden te maken hebben is de compactie van de toplaag door de intensieve betreding/bespeling. Als eerste machine werd de Imants Koro Field TopMaker gedemonstreerd. Dit is een machine die algemeen in gebruik is bij groenaannemers en die het bovenste deel van de grasmat wegfreest. Veelal wordt deze toepassing uitgevoerd om het straatgras kwijt te raken. Er wordt namelijk zo diep gefreesd (meestal tussen 1,5 à 2 cm) dat de wortel van het straatgras net mee weg is. Wortels van bv. Engels raaigras en veldbeemdgras zitten dieper in de aarde en blijven behouden. Deze kunnen terug uitlopen en nieuwe grasstengels vormen. Straatgras wordt in sportvelden aanzien als onkruid. Het verhindert de vorming van een stevige, aaneengesloten en vast verankerde grasmat. Voetballers kunnen door de aanwezigheid van straatgras nadeel ondervinden doordat bv. 'slidings' minder goed uitgevoerd kunnen worden, waardoor het spelnegatief beïnvloed wordt en de kans op kwetsuren toeneemt. Met een looprol vooraan en achteraan de machine wordt de werkdiepte bepaald. Een freesas (door de aftakas van de tractor aangedreven) schraapt de bovenlaag af en werpt dit materiaal op een transportband, die het materiaal in een naast rijdende aanhangwagen stort.

Bezanden

Na voornoemde bewerking werd een bezanding uitgevoerd op het voetbalveld van Westerlo. De zandkorrels zorgen voor een betere doorlaatbaarheid van de toplaag. De bodem verdicht minder snel en water dringt sneller en dieper de bodem in. Gemiddeld wordt snel zo'n 100 ton zand per voetbalveld ingemengd om te verhinderen dat de bodem terug rap gaat compacteren. Compost in plaats van zand toedienen is ook een mogelijkheid, maar wordt amper gebruikt. De praktische toepasbaarheid is iets moeilijker en soms kan het terrein te nat liggen daar compost water en voedingsstoffen beter dan zand kan vasthouden. Twee machines werden gedemonstreerd voor het uitvoeren van een bezanding. Een eerste was de Raycam Speedresser 24, die ontwikkeld is om grote hoeveelheden materiaal egaal aan te brengen over de volledige machinebreedte. Tot zeven ton zand kan de machine meenemen en een capaciteit van ongeveer 600 ton zand per dag verdelen moet mogelijk zijn. Het materiaal wordt laag aan de grond gelost door middel van twee walsen die het materiaal doorlaten en in één doorgang een laag van 2 tot 75 mm aanbrengen. De vorige machine is eerder geschikt voor een zwaardere bezanding en spreidt het materiaal enkel over de machinebreedte. De tweede gedemonstreerde bezander, de Dakota Turf Tender 414, heeft een veel grotere werkbreedte en is eerder geschikt voor 'lichtere' bezandingen. Ook kunstmest strooien is een mogelijkheid van deze machine. De instellingen zijn vanaf de bestuurdersstoel in te geven. Het toerental van de strooischotels en de aanvoerband zijn traploos instelbaar, waardoor de dosering zeer precies na te streven is. De machine rust op vier wielen gemonteerd aan pendelassen voor het vlot volgen van de bodemcontouren en zorgen voor minimale bodembeschadiging

Beluchten

Ieder sportveld moet regelmatig belucht worden, hiervoor bestaan verschillende manieren en machines. "De beste manier om de bodem te verluchten is om te ploegen. Maar dit is door groenbeheerders en in sportveldomstandigheden niet steeds mogelijk. Daarom wordt er gezocht naar technieken die het ploegen zo goed mogelijk bereiken", klonk het tijdens de demodag. Na het uitvoeren van de bezanding tijdens de demonstratie, werd voor het verluchten van de bodem, de Imants - Koro Recycling Dresser ingezet. Deze zorgt voor het beluchten/losmaken van de toplagen tot 25 cm diepte en voor het gelijktijdig verdelen van toplaagmateriaal als dressgrond over de toplaag. Het zand wordt in de bodem gemengd en de toplaag wordt zowel horizontaal als verticaal gemengd, waardoor een uniforme toplaag wordt behouden. Storende (verdichte) lagen worden doorgraven en verdwijnen. De machine bestaat uit twee assen met messen. De messen op de eerste as dienen voor het frezen van de sleuven (verticale beweging) en brengen het materiaal omhoog, dat door de tweede as met messen in de breedte (horizontale beweging) verdeeld wordt. Ook de Imants Shockwave werd in werking getoond. Deze kan zowel ingezet worden op een bestaande grasmat als op een aarden toplaag (zoals tijdens de demo in Westerlo het geval was). De werking van deze machine uit zich in het feit dat er in de bodem een 'schok' gecreëerd wordt, waardoor verdichting van de toplaag wordt opgeheven. Het hoofdonderdeel van de machine is de as met de roterende messen die de bodem tot op grotere diepte doorsnijden. De grond tussen twee messen wordt los geschud, zonder dat een bestaande grasmat hierdoor wordt beschadigd. De messen snijden om beurten door de grond, die zich zijdelings verplaatst en heen en weer wordt geschud. Het resultaat is een goed beluchte grasmat. Aan weerszijden van de messen bevinden zich sleden die voorkomen dat de grasmat mee omhoog komt. De werksnelheid varieert van 200 tot 1.500 meter per uur, afhankelijk van de omstandigheden en de werkdiepte. Als partner van de ShockWave werd de RotoKnife ingezet. Dit is een lineaire beluchter waarbij een heel hoge werksnelheid mogelijk is. De machine creëert door meerdere assen met ronddraaiende messen (schijven) verticale kanalen in de bodem en verbindt de toplaag met diepere lagen voor een betere waterafvoer. Afhankelijk van hoe diep men de messen afstelt, kan de machine een rollende tot dieper en intensievere snijdende werking uitvoeren.

Na voornoemde grondbewerkingen tijdens de demonstratiedag, werd het sportveld een laatste keer egaal vlak gesleept met de Imants-Koro Speedharrow. Dit is een sleepraam dat speciaal ontworpen is om de toplaag vlak te maken. Het bestaat uit een metalen net en vaste spiraalwindingen. Na het vlak slepen van het terrein kon het gras ingezaaid worden. Hiervoor werd de Raycam Aeraseeder aangewend. De machine bestaat uit een conische prikrol die 1.750 gaten per vierkante meter maakt. In de zaadbak zit een gelagerde mengas die voor een egale, constante zaadtoevoer zorgt. De machine is door een pendelsysteem geheel terreinvolgend. Een borstel achterop zorgt ervoor dat het zaad in de gaten geveegd wordt. De borstel kan ook uitgeschakeld worden als men bv. niet in een bestaand gazon aan het zaaien is, zoals tijdens de demo het geval was.

Bron: Landbouwleven 21 mei 2010